Açılır menü dropdown
bilinen diğer adları dropdown · dropdown menu · üç nokta menüsü · context menu
Böyle diyorsan: "tıklayınca aşağı açılan liste" · "avatara basınca çıkan menü" → bunun adı açılır menü.
Bir tetiğe tıklayınca altında beliren seçenek listesi.
Açılır menü, bir düğmeye basınca beliren ve EYLEM listeleyen küçük panellerdir: Düzenle, Kopyala, Sil. Seçim kutusuyla karıştırılır ama işleri terstir — menüden bir şey seçmek bir işi hemen yapar, seçim kutusundan bir şey seçmek bir değeri belirler ve o değer formla gider. İkinci ayrım hover ile ilgilidir: hover ile açılan menüler dokunmatik cihazlarda çalışmaz ve fareyle bile kullanıcıyı kovalamacaya sokar; menü TIKLAMAYLA açılmalıdır. Üçüncüsü konumdur: menü ekranın kenarına yakınsa dışarı taşar, o yüzden yön çevirme (kenara göre yukarı/sola açılma) bir süs değil zorunluluktur.
Kapsam: Bu madde eylem listeleyen küçük menüyü kapsar. Formda değer seçtiren kontrol Seçim Kutusu, sayfanın ana gezinmesi Üst Çubuk ve Kenar Menü maddelerindedir.
Yapıştır, sonuna belirtiyi ekle — ajana klasik hata kalıplarını önden verir.
- 1Tetik
aria-haspopup + aria-expandedMenüyü açan buton/avatar; ▾ oku 'altımda liste var' der, açılınca ▴ olur.
- 2Panel
role="menu"Tetiğin altında beliren liste; ekran kenarına sığmazsa YÖN değiştirmeli (yukarı/sola açılma).
- 3Yıkıcı madde
ayrım çizgisi + kırmızıÇıkış/Sil gibi maddeler ayraçla ayrılır ve kırmızı yazılır — yanlışlıkla tıklanmayı zorlaştırır.
- 4Kapanma yolları
dışa tıkla / ESC / seçimÜç kapanış: dışarı tıklama, ESC ve madde seçimi. Üçünden biri eksikse menü 'yapışkan' hissettirir.
- AKapalı
aria-expanded="false"Yalnız tetik görünür. Üç nokta ikonu kullanılıyorsa erişilebilir adı olmalı — 'daha fazla' bir ad değildir, 'Sipariş işlemleri' addır.
- BAçık
aria-expanded="true"Liste görünür. Açılır açılmaz odak ilk maddeye gider; klavye kullanıcısı menüyü açıp içine giremiyorsa menü yok demektir.
- CKlavye gezinme
ok tuşları + EscapeOklar maddeler arasında gezer, Enter seçer, Escape kapatır ve odak tetiğe döner. Harfe basınca o harfle başlayan maddeye atlama da beklenir.
- DYön çevirdi
kenara göre konumEkran kenarına yakınsa yukarı ya da sola açılır. Bu hesaplanmazsa menü ekran dışında kalır ve kullanıcı hiç göremez.
- EYıkıcı madde
ayrı grup + renk'Sil' diğerlerinden ayrılır: ayraçla gruplanır, kırmızı yazılır ve tercihen bir onay ister. Listenin ortasında sıradan bir madde gibi durmamalı.
| ARIA | aria-haspopup + role="menu" | erişilebilir desen |
| HTML | popover attribute | yerleşik aç/kapa + dışa-tıkla |
| shadcn/ui | DropdownMenu | yön çevirme + klavye hazır |
- APG'nin menü düğmesi kalıbını uygula: tetikte aria-haspopup ve aria-expanded, açılınca odağın menüye taşınması, Escape ile kapanıp odağın tetiğe dönmesi.
- Hover ile açma. Dokunmatikte hover yoktur ve fareyle bile menü kullanıcıyı kovalamacaya sokar; tıklamayla aç.
- Üç nokta ikonuna gerçek bir ad ver; neye ait olduğu belirsiz bir 'daha fazla' düğmesi, listede yirmi tane varsa ekran okuyucuda yirmi aynı düğme demektir.
- Menü maddelerinin dokunma hedefi yeterli olsun ve yıkıcı maddeyi diğerlerinden ayır — yanlış tıklama en çok burada canını yakar.
- Menü ekran dışına taşmasın; yön çevirmeyi hesapla, aksi hâlde bazı kullanıcılar maddeleri hiç göremez.
Seçim kutusundan farkı. Açılır menü EYLEM listeler ve seçilen şey hemen çalışır; seçim kutusu DEĞER tutar ve o değer formla birlikte gider. Görünüşleri neredeyse aynıdır, sözleşmeleri terstir. Karıştırıldığında ortaya 'Sil'i seçip Kaydet'e basmayı bekleyen bir kullanıcı çıkar — ya da tam tersi, formu doldurduğunu sanırken işlem yapmış olur.
İpucu balonundan farkı. Açılır menü ODAK ALIR ve içinde tıklanacak şeyler vardır; ipucu balonu yalnız açıklar ve odak almaz. İçine buton ya da link koyduğun anda o şey artık ipucu değildir: klavyeyle erişilebilir olmalı, odak yönetimi gerektirir ve hover ile açılıp kapanamaz.
- birincilW3C — ARIA APG, Menu Button kalıbı ↗
Resmi kalıp: tetik öznitelikleri, odak yönetimi ve klavye davranışı.
- standartMDN — aria-expanded ↗
Açık/kapalı durumun bildirilmesi.
- standartW3C — WCAG 2.2, Focus Order (2.4.3) ↗
Menü açılıp kapanırken odağın anlamlı sırada kalması şartı.
Seçim kutusu selectİpucu balonu tooltipKenar menü sidebarÜst çubuk navbar / header