Kavram Sözlüğü — Seviye 0
Bu sözlük AI Maestro'nun omurgasının ilk parçasıdır. Seviye 0 (Kavram ve Araç Haritası) terimleri burada tanımlıdır. Seviye 0'a başlamadan önce burayı okuyun. Sözlüğün diğer parçalarında her kavram aynı kalıpla işlenir: Nedir → Ne işe yarar → Örnek → (varsa) Opsiyonlar → Nerede karşına çıkar → Derinlemesine.
Bölüm A · Mutlak Temel — hiç bilmeyene 10 dakikada dünya haritası
Kod nedir? Bilgisayara "şunu yap" demenin yazılı hâli. İnsan dilinden farkı: hiçbir belirsizliğe izin vermez. "Kapıyı kapat" derseniz insan anlar; bilgisayara hangi kapı, ne zaman, kapalıysa ne yapacağı tek tek yazılır. Vibe coding'de bu yazma işini yapay zekâ üstlenir — siz ne istediğinizi tarif edersiniz.
Dosya ve klasör nedir? Bir yazılım projesi, aslında bir klasör dolusu metin dosyasıdır. Sihirli bir şey yoktur: her biri Not Defteri'yle açılabilecek düz metinlerdir. Proje klasörünün düzeni (hangi dosya nerede) binanın kat planı gibidir — Seviye 2'de bu planı okumayı öğreneceksiniz.
Terminal nedir? Bilgisayarla fare yerine yazıyla konuştuğunuz siyah pencere. "Şu klasöre git", "şu programı çalıştır" gibi komutlar yazılır. Korkutucu görünür ama alfabesi 10-15 komuttur ve çoğunu sizin yerinize yapay zekâ yazar — sizin işiniz ne yazdığını anlamaktır, ezberlemek değil.
IDE nedir? (EN: Integrated Development Environment) Kod dosyalarını görerek düzenlemek için yapılmış özel program — yazılımcının atölyesi. Sol tarafta proje dosyaları, ortada kodun kendisi, altta çoğu zaman gömülü bir terminal. Örnek: VS Code (en yaygını), Cursor ve Antigravity (AI-öncelikli olanları). Bu programda referans aracımız terminalde çalışır; IDE'yi ne zaman tercih edeceğin ai-araclari.md'de karşılaştırmalı anlatılır.
İnternet-sunucu-tarayıcı üçgeni: Bir web sitesi, aslında başka birinin bilgisayarında (buna sunucu denir) duran dosyalardır. Siz tarayıcınıza adres yazınca, tarayıcı o sunucudan dosyaları ister, sunucu gönderir, tarayıcı ekrana çizer. "Siteyi canlıya almak" = dosyalarınızı böyle bir sunucuya koymak.
Bir web sitesi açılınca aslında ne olur? 1) Tarayıcı, adresi (alan adını) bir telefon rehberinde arar (DNS) ve sunucunun numarasını bulur. 2) Sunucudan sayfayı ister. 3) Sunucu ya hazır dosyayı gönderir ya da o an sizin için üretir (veritabanından verinizi çekerek). 4) Tarayıcı gelen paketi ekrana çizer. Bu zincirin her halkası sonraki seviye sözlüklerinde tek tek var.
Mutlak Temel bitti; seviye sözlükleri ilgili seviyelerin girişinde. Sıradaki Seviye 0 dosyası: terminal.md — komutları okumayı öğren; ardından diller.md ve arac-envanteri.md.